رادار مهاجرت ابرادین
وضعیت سفارتها و مسیرهای مهاجرتی را با دادههای واقعی بررسی کن و آگاهانه تصمیم بگیر.
چرا تحصیل در ترکیه به دانشجویان ایرانی توصیه میشود؟
وزارت آموزش ملّی ترکیه (MEB) مسئولیت آموزش ابتدایی تا پیشدانشگاهی را در این کشور برعهده دارد، و شورای آموزش عالی (YÖK) هم بر دانشگاههای ترکیه نظارت میکند.
بیش از ۸میلیون دانشجو در بیش از دویست دانشگاه ترکیه مشغول به تحصیل هستند، که حدود ۵درصدشان را دانشجویان بینالمللی تشکیل میدهند.
نکتهٔ قابل توجه اینکه سیستم آموزش عالی ترکیه با نظام ECTS (سیستم انتقال واحدهای اعتباری اروپا) سازگار است. بنابراین معادلسازی مدارک برای دانشجویان بینالمللی، از جمله ایرانیها، راحت است.
تحصیل در ترکیه در همهٔ مقاطع، کاردانی (۲ سال)، کارشناسی (۴ تا ۵ سال)، کارشناسیارشد (۲ تا ۳ سال) و دکتری (۳ تا ۴ سال)، برای دانشجویان بینالمللی امکانپذیر است.
البته برای شرکت در مقطع کارشناسی، گذراندنِ یک سال دورهٔ آموزش زبان ترکی استانبولی اجباری است، مگر اینکه متقاضی به زبان انگلیسی مسلط باشد، و در برنامههای انگلیسیزبان ثبتنام نماید.
بیش از ۱۳۰۰ برنامهٔ تحصیلی در دانشگاههای ترکیه، رشتههایی متنوع از مهندسی، پزشکی و علوم انسانی تا هنر و مدیریت ارائه میدهند.
دانشگاههای خصوصی این کشور، بدون آزمون ورودی، و بر اساس معدل دیپلم پذیرش میکنند. اما دانشگاههای دولتی بر اساس نتیجهٔ آزمون YKS (برای خودِ ترکیهایها)، و آزمون YÖS (برای بینالمللیها) پذیرش انجام میدهند.
محدودیت سنی تحصیل در ترکیه چندان سختگیرانه نیست. حداقل سن برای مقطع کارشناسی ۱۶ سال، برای کارشناسیارشد ۲۱ سال، و برای دکتری ۲۵ سال توصیه میشود، اما دانشگاههای ترکیه بیشتر روی شایستگی علمیِ متقاضی تمرکز دارند. جالب است بدانید بیش از ۷۰درصد دانشجویان بالای ۲۵ سال بدون هیچ مشکلی پذیرفته میشوند.
این سیاست، فرصتهایی مناسبی برای متقاضیانِ میانسال ایرانی فراهم میآورد، که شاید بهخاطر تعهدات شغلی یا خانوادگی، دیرتر از معمول برای ادامهٔ تحصیل اقدام کردهاند.
دیگر اینکه مهاجرت تحصیلی ترکیه، در مقایسه با کانادا و استرالیا و بسیاری کشورهای دیگر، انعطافپذیریِ بیشتری دارد. نرخ پذیرش برای ایرانیها در دانشگاههای خصوصی حدود ۸۰درصد است.
چه زبانی برای مهاجرت تحصیلی ترکیه باید بدانیم؟
زبان تحصیل در ترکیه عمدتاً ترکی استانبولی است، اما بیش از ۴۰درصد برنامههای تحصیلی، بهویژه در رشتههای مهندسی و مدیریت، به زبان انگلیسی تدریس میشوند.
برای ثبتنام در برنامههایی که به ترکی استانبولی تدریس میشوند، مدرک تومر، سطح B2 ضروری است. برای برنامههای انگلیسیزبان هم نمرهٔ حداقل ۶ از آیلتس، یا ۷۹ از تافل جزو الزامات به شمار میرود.
نکتهٔ مهم اینکه اپلای ترکیه بدون مدرک زبان در بیش از پنجاه دانشگاه خصوصیِ این کشور امکانپذیر است. البته بیشتر آنها شرط شرکت در دورههای داخلیِ زبان را میگذارند.
اگر جزئیاتی بیشتر دربارهٔ محدودیتهای سنی و زبانِ مهاجرت تحصیلی ترکیه میخواهید، به مقالهٔ شرایط تحصیل در ترکیه در ۲۰۲۶ + اپلای بدون مدرک زبان ترکیه در بلاگ ابرادین مراجعه کنید.
این سیستم آموزشی هم کیفیتی قابل قبول دارد، و هم با برنامههای تبادلی مانند اراسموس پلاس، پُلی بهسوی اروپا محسوب میشود. دانشجویان علاقهمند میتوانند یک یا دو ترم را در دانشگاههای اروپایی بگذرانند، و رزومهٔ خود را تقویت نمایند.
بهترین دانشگاههای ترکیه کدامها هستند؟
انتخاب دانشگاه مناسب، کلید موفقیت در مهاجرت تحصیلی ترکیه است. بعضی دانشگاههای ترکیه بر اساس رتبهبندیهای QS و THE اعتبار جهانی دارند، و البته بسیاری از آنها مورد تأیید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری ایران هم هستند.
دانشگاه فنی خاورمیانه (METU) با رتبهٔ ۲۶۹ در QS سال ۲۰۲۶ در صدرِ فهرست دانشگاههای ترکیه از منظر اعتبار بینالمللی قرار دارد. رشتههای مهندسی و علوم کامپیوتر در این دانشگاه پُرطرفدار هستند، و بیش از ۴۳ برنامهٔ کارشناسیارشد به زبان انگلیسی ارائه میدهد.
رتبه دوم، دانشگاه فنی استانبول (ITU) با رتبهٔ ۲۹۸ است. این مؤسسهٔ آموزشی با سابقهای ۳۵۰ساله، در رشتههای هوانوردی و مهندسی شیمی پیشروست. نرخ اشتغال فارغالتحصیلانِ فنی استانبول ۹۴درصد گزارش شده است.
دانشگاه کوچ (Koç) در رتبهٔ ۳۲۳ قرار گرفته است، و بهعنوان دانشگاهی خصوصی، متقاضیان زیادی میان دانشجویان بینالمللی دارد. ۷۰درصد برنامههای کوچ به زبان انگلیسی ارائه میشوند، و رشتههای اقتصاد و علوم اجتماعیِ آن معروف هستند.
اگر فهرست بلندتری از بهترین مؤسسههای آموزشیِ این کشور میخواهید، حتما مقالهٔ بهترین دانشگاههای ترکیه کدامها هستند؟ + فهرست ۱۰ دانشگاه برتر را مطالعه نمایید.
دانشگاههای دولتی ترکیه مانند فنی خاورمیانه و فنی استانبول، بین ۳۰۰ تا ۲۰۰۰ دلار در سال برای رشتههای مختلف شهریه دریافت میکنند. دانشگاههای خصوصی مانند کوچ، شهریهای تا ۱۸۰۰۰ دلار تعیین میکنند.
نرخ پذیرش در بیشتر دانشگاههای ترکیه بین ۱۸ تا ۳۲درصد است، و دانشجویان ایرانی با ارائهٔ دیپلم و ریزنمرهها، شانس بالایی برای پذیرش و حتی اخذ بورسیههای ۱۰۰درصدی دارند.
شرایط اپلای ترکیه برای مهاجرت تحصیلی ترکیه چیست؟
اپلای ترکیه فرایندی آنلاین است. ابتدا دانشگاه و رشتهٔ مورد نظرتان را در سامانهٔ Study in Türkiye انتخاب کنید. در این مرحله میتوانید ۱۲ اولویت برای پذیرش مشخص نمایید.
مهمترین مدارکی که برای اپلای باید آماده کنید عبارتاند از:
- دیپلم و ریزنمرهها، بهعلاوهٔ ترجمهٔ رسمی آنها،
- انگیزهنامهای بهقلمِ خودتان،
- پروپوزال برای مقطع دکتری،
- نمرهٔ قابل قبول از آزمون زبان و سایر آزمونهای ورودی، و
- مدرکی برای اثبات تمکن مالی تا ۵۰۰۰ دلار.
مراحل اپلای برای مهاجرت تحصیلی ترکیه هم از این قرار است:
کتابچه اصطلاحات اپلای 📖
راهنمایی برای شروع مسیر اپلای شما که به صورت رایگان از طریق دکمه زیر قابل دسترس است.👇
کتابچه اپلای ابرادین- ثبتنام در وبسایت دانشگاه،
- بارگزاری مدارک لازم،
- پرداخت هزینهای حدود ۵۰ تا ۲۰۰ دلار، و
- انتظار بهمدت ۲ تا ۴ هفته برای اعلام نتیجهٔ پذیرش.
توصیهٔ مهم اینکه برای اخذ بورسیه ترکیه حتماً همزمان با اپلای دانشگاه اقدام کنید. مهلتها نیز عموماً ماههای ژانویه و فوریه برای شروع از ترم پاییز، و ماههای ژوئن و جولای برای شروع از بهار است.
مقالهٔ رشتههای کمهزینه ترکیه | دانشگاههای شهریه پایین در ترکیه کدامها هستند؟ را مطالعه کنید. در این راهنما کلی رشته و دانشگاه مقرون بهصرفهٔ ترکیهای برای دانشجویان ایرانی معرفی کردهایم.
بهترین ویزای ترکیه برای دانشجویان بینالمللی چیست؟
بعد از دریافت نامهٔ پذیرش از دانشگاه مورد نظر، باید برای ویزای دانشجویی ترکیه اقدام کنید. ویزای تحصیلی C برای دانشجویان بینالمللی در نظر گرفته شده است.
اینها رایجترین مدارک برای ویزای ترکیه هستند:
- گذرنامهای با ۶ ماه اعتبار،
- نامهٔ پذیرش از دانشگاه ترکیهای،
- مدرک اثبات تمکن مالی تا ۶۰۰۰ دلار،
- بیمه با پوشش ۳۰۰۰۰ یورو،
- عکس بیومتریک، و
- پُرکردنِ فرم آنلاین.
پردازش درخواستها معمولاً ۱۵ تا ۳۰ روز طول میکشد، و بنابر آمارهای موجود، نرخ تأیید برای متقاضیان ایرانی حدود ۹۰درصد است.
بعد از اخذ ویزای دانشجویی و ورود به خاکِ ترکیه، باید ظرف ۳۰ تا ۹۰ روز به ادارهٔ مهاجرت این کشور مراجعه کنید، و مجوز اقامت İkamet بگیرید.
برای راهنمایی بیشتر دربارهٔ مهاجرت تحصیلی ترکیه، مقالهٔ ویزای تحصیلی ترکیه | همهچیز دربارهٔ ویزای دانشجویی و ویزا همراه دانشجو در ترکیه را بخوانید.
هزینه تحصیل ترکیه چقدر است؟
هزینه تحصیل ترکیه از اصلیترین مزایای مهاجرت تحصیلی ترکیه به شمار میرود. دانشگاههای دولتیِ این کشور شهریهای بین ۲۴۰ تا ۱۵۰۰ دلار در سال برای برنامههای کارشناسی، و ۳۰۰ تا ۱۵۰۰ دلار برای برنامههای کارشناسیارشد و دکتری دریافت میکنند.
دانشگاههای خصوصی ترکیه شهریهای بالاتر دارند؛ از ۱۰۰۰ تا ۲۸۰۰۰ دلار برای کارشناسی، و ۲۵۰۰ تا ۲۰۰۰۰ دلار برای کارشناسیارشد و دکتری در این دانشگاهها تعیین شده است.
رشتههای علوم انسانی ارزانتر، و رشتههای مهندسی و پزشکی معمولاً گرانتر هستند. هرچند با تورم ۳۲٫۸۷درصدیِ ترکیه در سال جاری، هزینهها نسبت به سالهای قبل افزایش یافته است، اما تحصیل در این کشور برای دانشجویان ایرانی همچنان مقرونبهصرفه محسوب میشود.
بهجز هزینه تحصیل ترکیه، هزینهٔ زندگی دانشجویی ترکیه حدود ۳۵۰ تا ۶۵۰ دلار در ماه برآورد میشود، که شامل موارد زیر است:
- مسکن: ۱۶ تا ۲۷ دلار برای خوابگاه دولتی، ۱۸۰ تا ۶۰۰ دلار برای خصوصیها، ۲۵۰ تا ۴۰۰ دلار برای آپارتمان شخصی در ماه،
- خوردوخوراک: ۱۰۰ تا ۱۵۰ دلار در ماه،
- رفتوآمد: ۱۵ تا ۲۵ دلار در ماه، با ارائهٔ کارت دانشجویی، و
- بیمه: ۷۴ تا ۱۴۷ دلار در سال.
استانبول گرانترین شهر ترکیه است، و زندگی در آن ماهی ۴۰۰ تا ۸۰۰ دلار هزینه دارد. اما آنکارا مقرونبهصرفهتر است، و هزینههای زندگی در این شهر ۳۰۰ تا ۶۰۰ دلار تخمین زده میشود.
مقالهٔ هزینه تحصیل در ترکیه + ۱۰ توصیهٔ کاربردی برای مدیریت بودجه جزئیات بیشتری دراینباره ارائه میدهد. توصیههای کاربردی آن راهنما را حتماً مطالعه کنید.
بهترین بورسیه ترکیه برای دانشجویان بینالمللی چیست؟
برنامهٔ اعطای بورسیهٔ ترکیه بورسلاری (Türkiye Bursları) از سوی وزارت آموزش عالی ترکیه برگزار میشود، و هر سال بیش از ۵هزار فرصت به دانشجویان بینالمللی اعطا میکند.
این بورسیه از سال ۲۰۱۲ جایگزین برنامههای قبلی شد، و تاکنون بیش از ۱۵هزار دانشجو از دویست کشور دنیا را تحت پوشش قرار داده است.
مهمترین مزایای بورسیه ترکیه بورسلاری برای دانشجویان بینالمللی عبارتاند از:
- پوشش کامل شهریهٔ دانشگاه،
- اقامت رایگان،
- کمکهزینهٔ ماهیانه بهمیزان ۱۰۰۰ لیر برای دانشجویان مقطع کارشناسی، ۱۵۰۰ لیر برای کارشناسیارشد، و ۱۸۰۰ لیر برای دکتری.
- بلیت رفتوبرگشت با هواپیما،
- بیمهٔ درمانی، و
- برگزاریِ دورهٔ یکساله زبان ترکی استانبولی.
این برنامه در مقایسه با اراسموس اروپا یا DAAD آلمان، پوشش مالیِ کاملتری دارد، و نرخ پذیرش آن هم حدود ۱۰درصد است.
مهمترین شرایط اخذ بورسیه بورسلاری برای مهاجرت تحصیلی ترکیه عبارتاند از:
- داشتنِ شایستگی تحصیلی (با حداقل ۷۰درصد نمره برای مقطع کارشناسی، ۷۵درصد برای مقاطع کارشناسیارشد و دکتری، و ۹۰درصد برای پزشکی)،
- محدودیت سنی (کمتر از ۲۱ سال برای کارشناسی، حداکثر ۳۰ سال برای کارشناسیارشد، و ۳۵ سال برای دکتری)، و
- عدم شهروندی ترکیه؛ یعنی این بورسیه فقط به دانشجویان بینالمللی تعلق میگیرد.
علاوهبر ترکیه بورسلاری، بعضی دانشگاههای ترکیه هم اسکالرشیپهای خودشان را اعطا میکنند. برای نمونه، دانشگاه فنی خاورمیانه تا ۱۵۰۰۰ یورو، و دانشگاه فنی استانبول تا ۵۰۰۰ یورو در سال به دانشجویان ممتاز پرداخت میکنند.
مقالهٔ بورسیه تحصیلی ترکیه | همهچیز دربارهٔ ترکیه بورسلاری جزئیات بیشتری دربارهٔ این کمکهزینهٔ تحصیلی ترکیه برای دانشجویان بینالمللی، از جمله متقاضیان ایرانی، ارائه میدهد.
شرایط زندگی دانشجویی ترکیه و مهاجرت تحصیلی ترکیه چگونه است؟
دانشجویان بینالمللیِ اغلب در خوابگاههای دولتی ترکیه (KYK) با ماهی ۱۶ تا ۲۷ دلار، یا خوابگاههای خصوصی با ماهی ۱۸۰ تا ۶۰۰ دلار اقامت میکنند. آپارتمانهای شخصی مسلماً استقلال بیشتری به همراه دارند، اما هزینهشان بالاتر است.
خدمات پزشکی با بیمهٔ SGK دولتی یا خصوصی، کیفیت بالایی در ترکیه دارند. جالب است بدانید این کشور بهعنوان مقصد گردشگریِ درمانی شناخته میشود.
فعالیتهای اجتماعی مانند جشنوارهها، باشگاههای ورزشی و تورهای فرهنگی، بخشی از زندگی روزمره در ترکیه است. دانشجویان ایرانی، بهخاطر شباهتهای فرهنگی بین دو کشور، خیلی راحتتر در جامعهٔ ترکزبان ادغام میشوند.
کار دانشجویی در ترکیه برای دانشجویان کارشناسی بعد از گذراندنِ سال اول، و برای دانشجویان مقاطع تحصیلات تکمیلی از همان ابتدا مجاز است.
محدودیت کار دانشجویی تا ۲۰ ساعت در هفته است. مشاغلی مانند تدریس انگلیسی یا کار در کافهها، درآمدی بین ۲۰۰۰ تا ۵۰۰۰ لیر دارند.
بازار کار فارغالتحصیلان دانشگاههای ترکیه از رشتههای مهندسی و پزشکی بین ۹۰ تا ۹۶درصد برآورد میشود. اما نرخ بیکاری جوانان با مدرک دانشگاهی حدود ۲۵درصد گزارش شده است، که بالاتر از میانگین کلیِ نرخ بیکاری در این کشور (حدود ۸٫۴۵درصد) است.
برای کسب اطلاعات بیشتر دربارهٔ اشتغال پارهوقت دانشجویی به راهنمای کار دانشجویی ترکیه + همهچیز دربارهٔ فرصتها و قوانین جدید در بلاگ ابرادین مراجعه کنید.
برنامههای انتقالی از ترکیه به اروپا چه هستند؟
برنامههای انتقالی فرصتی عالی برای دانشجویانِ فارغالتحصیل از دانشگاههای ترکیه برای تجربهٔ تحصیل و زندگی در اروپا هستند.
اراسموس پلاس ترکیه، بهعنوان یکی از کشورهای عضو برنامه، تبادل کوتاهمدت (یعنی یک یا دو ترم) برای تحصیل یا کارآموزی را ممکن میسازد.
پذیرفتهشدگان این برنامه میتوانند به کشورهای اتحادیهٔ اروپا سفر کنند، و برنامهٔ مذکور هزینههای سفرشان (حدود ۸۰۰ تا ۹۰۰ یورو در ماه) را پوشش میدهد.
مهمترین شرایط و مدارک لازم برای اراسموس عبارتاند از:
- تماس با دفتر هماهنگی اراسموس در دانشگاه محل تحصیل،
- رزومهٔ تحصیلی قوی،
- انگیزهنامهای بهقلم متقاضی برای شرکت در این برنامه، و
- کسب نمرهٔ قابل قبول از آزمون زبان.
برنامههای اراسموس پُلی بهسوی تحصیل جهانی هستند. اگر میخواهید از ترکیه به اروپا راه پیدا کنید، مقالهٔ اراسموس ترکیه | صفرتاصدِ برنامههای انتقالی از ترکیه به اروپا را حتماً بخوانید.
جمعبندی
بر اساس آمار رسمیِ شورای آموزش عالی ترکیه بیش از ۳۲هزار دانشجوی ایرانی در سال تحصیلیِ جاری در دانشگاههای ترکیه مشغول به تحصیل هستند. برای دانشجویان ایرانی، ترکیه هم بهخاطر نزدیکیِ جغرافیایی و فرهنگی، و هم سهولتِ اخذ ویزای دانشجویی، و اعتبار مدارک دانشگاهی از نظر وزارت علوم ایران، گزینهای ایدئال به شمار میرود.
علاوهبر راهنماها و مقالههای متعدد بلاگ ابرادین دربارهٔ مهاجرت تحصیلی ترکیه و سایر کشورهای دنیا، میتوانید از خدمات تخصصیِ این پلتفرم، مانند پکیجهای پذیرش، مشاورهٔ پذیرش، و وبینارهای کاربردی استفاده کنید.
نکتهٔ قابل توجه اینکه مشاوران ابرادین، در دانشگاههای مختلف دنیا، از شرق آسیا تا اروپا و آمریکا مشغولِ تحصیل هستند یا فارغالتحصیل شدهاند، و مسیری را پیشِ روی شما قرار میدهند که خودشان قبلاً طی کردهاند.
